Macrobiotiek is een voedings- en gezondheidsleer die berust op ideeën uit het zenboeddhisme en is ontwikkeld door de Japanner George Ohsawa (1893-1966). Het woord betekent letterlijk ‘groot leven’. De leer is gebaseerd op de filosofie dat er in een mensenleven, en dus ook in voeding, evenwicht dient te zijn tussen yin en yang.

Aan het ‘yang uiteinde’ liggen bijvoorbeeld vlees, eieren en vaste zuivelproducten. Extreem ‘yin’ zijn: zachte zuivelproducten, tropisch fruit, suiker, koffie en alcohol. Daartussen ligt evenwichtiger voedsel, en dat is geschikt om elke dag te eten. Denk aan volle granen, bonen, groenten, zeewier, zaden, noten en fruit uit eigen omgeving. Wat we het best kunnen eten, is in de macrobiotiek deels afhankelijk van de seizoenen. Daarbij speelt onze energie en warmtehuishouding een belangrijke rol. 

Groenten en vruchten zijn bij voorkeur niet chemisch behandeld, niet kunstmatig bemest (met dierlijke meststoffen) en niet in kassen verbouwd. Specerijen en voedsel dat met chemische middelen en kleurstoffen is behandeld of is ingeblikt, wordt afgeraden. Ook moet voedsel zeer goed worden gekauwd (elke hap 50 maal).

In de vijf elementen voedingsleer, of Chinese voedingsleer, is het ontbijt de belangrijkste maaltijd van de dag. Het ontbijt is een gekookte maaltijd, samengesteld met ingrediënten uit alle vijf elementen (hout, vuur, aarde, metaal en water). Een voedzaam ontbijt zorgt ervoor dat je lichaam over voldoende energie beschikt om de hele ochtend door te gaan. Bij het element aarde wordt je spijsvertering, de basis van onze gezondheid, optimaal ondersteund. De elementen hout, metaal, water en vuur zijn op hun beurt gericht op het harmoniseren van de bijbehorende organen via voeding. 

Luisteren naar je lichaam
De vijf elementen voedingsleer is een leefstijl om gezond te blijven. Het gaat om eten dat je lichaam voedt, warm houdt (thermische werking), je energie geeft en gezondheidsproblemen helpt voorkomen. Aspecten als leeftijd, activiteiten, het seizoen en de levensfase waarin jij zit, zijn mede bepalend voor jouw voedingsbehoefte. Je welzijn wordt verder versterkt door gezonde relaties, lichaamsbeweging, overtuigingen, spiritualiteit en plezier in je werk. Uiteindelijk leer je te luisteren naar je lichaam en merk je dat je lichaam intuïtief weet waar het behoefte aan heeft.

De Paleo (of paleolitische) levensstijl is afgeleid van het Paleolithicum, ofwel de oude steentijd. Daarom staat het ook wel bekend als het ‘holbewonerdieet’. Het komt in feite neer op ‘eten wat de natuur je biedt’, zoals onze verre voorouders dat ook deden. Voedingsmiddelen die bewerkt moesten worden voor men ze kon eten, aten ze simpelweg niet. Brood groeit immers niet aan een boom, koeien waren in die tijd nog niet zo makkelijk te melken en suiker was alleen af en toe in de vorm van honing beschikbaar. 

Schade aan het lichaam
Verse vis, onbewerkte noten, wilde vruchten, kokosolie, olijfolie en dierlijke vetten passen om die reden dus juist wel bij Paleo. Vlees past ook in het Paleo-menu, maar dan wel van dieren die hun natuurlijke voeding hebben gegeten en voldoende beweging hebben gehad. Volgens Paleo-volgers is veel modern en bewerkte voeding niet geschikt voor onze genen en stofwisseling, en kan grote schade aanrichten in ons lichaam.

 

Ziektes als obesitas, type 2-diabetes, hypertensie, hart- en vaatziekten, auto-immuunziekten, osteoporose en Alzheimer zijn volgens de Paleo-leer dan ook ontstaan als gevolg van moderne eetgewoonten.

Deze uit de VS overgewaaide eetstijl gaat ervan uit dat je alles eet zoals de natuur dat aanbiedt. Het voedsel is rauw en mag alleen worden verhit tot het maximum van ongeveer 40 0C, oftewel de eigen lichaamstemperatuur. Volgens aanhangers van deze levensstijl is voedsel dat boven deze temperatuur verhit is, dood. Daardoor zijn volgens hen de waardevolle vitamines en mineralen verdwenen en de enzymen afgebroken. Hierdoor worden ze niet meer door het lichaam opgenomen. Raw food bevat logischerwijs dan ook geen dierlijke producten maar wel warme gerechten zoals soep en groentespaghetti. Een dieet bestaat voor minimaal 75% uit vers voedsel en verder uit bijvoorbeeld gedroogd fruit, crackers en broodjes.